Mechanizmy wychodzenia z kryzysów finansowych
DOI:
https://doi.org/10.24136/sepia.2025.006Keywords:
kryzys finansowy, Wielki Kryzys 1929, kryzys 2008, New Deal, inflacja, COVID-19Abstract
W artykule przedstawiono analizę reakcji państw na dwa kluczowe kryzysy gospodarcze XX i XXI wieku: Wielki Kryzys z 1929 roku oraz globalny kryzys finansowy z 2008 roku. Przedstawiono cztery główne strategie walki z kryzysem: oszczędności, stymulację gospodarczą, restrukturyzację zadłużenia i inflację, omawiając ich teoretyczne założenia oraz praktyczne ograniczenia. Omówiono działania rządów USA, Niemiec, Włoch, Francji i Polski w czasie Wielkiego Kryzysu, oraz reakcje władz USA w odniesieniu do kryzysu z 2008 roku. Pandemia COVID-19 z 2020 roku spowodowała globalny kryzys gospodarczy. Rządy i banki centralne na całym świecie wprowadziły działania stymulacyjne, co pozwoliło złagodzić skutki kryzysu, ale jednocześnie zwiększyło zadłużenie publiczne i ryzyko kredytowe w sektorze bankowym. Skuteczne wyjście z kryzysu wymaga połączenia interwencji państwowych z międzynarodową współpracą.
References
Amerykańska Ustawa o Odbudowie i Reinwestycji (ARRA) https://investors.wiki/pl/american-recovery-and-reinvestment-act [dostęp 02.07.2025]
Bocian A. F., Processed of Globalization and a Global Crisis, w J.Kaliński, M. Zalesko, From the great depression to the global financial crisis (1929-2009),Białystok Uniwersity Press, Białystok,2012, s. 270
Czech K., Karpio A., Wielechowski M., Woźniakowski T., Żebrowska- Suchodolska D., Polska gospodarka w początkowym okresie pandemii COVID-19, Wydawnictwo SGGW, Warszawa 2020
Duch W., Wielki kryzys gospodarczy (1929-1933). Największy kryzys w historii kapitalizmu, https://historia.org.pl/2020/04/03/wielki-kryzys-gospodarczy-1929-1933-najwiekszy-kryzys-w-historii-kapitalizmu/ [dostęp 30.06.2025]
Dziurdzia M., Analiza wpływu skutków COVID-19 na przyszłą sytuację firmy, https://www.pwc.pl/pl/artykuly/analiza-wplywu-skutkow-covid-19-na-przyszla-sytuacje-firmy.html [dostęp: 20.07.2025]
Historia i kalendarium zmian w limitach pokrycia FDIC https://americandeposits.com/insights/history-and-timeline-of-changes-to-fdic-coverage-limits/ [dostęp 02.07.2025]
Jakubowski S., Z dziejów Podkarpacia. Jak powstawał Centralny Okręg Przemysłowy, https://plus.nowiny24.pl/z-dziejow-podkarpacia-jak-powstawal-centralny-okreg-przemyslowy/ar/c3-16036797 [dostęp 02.07.2025]
Kraciuk J., Teorie ekonomiczne przyczyn kryzysów finansowych, Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie, Prace naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu. Nr 168, s. 353
Korczyk M., Osuszanie Bagien Pontyjskich – jak Mussolini budował nowe miasta, https://warhist.pl/artykul/osuszanie-bagien-pontyjskich-jak-mussolini-budowal-nowe-miasta [dostęp 02.07.2025]
Kubiczek J. I., Zmiany zachowań finansowych Polaków w warunkach kryzysu pandemicznego COVID-19, rozprawa doktorska Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach
Łazor J., Pod znakiem reglamentacji dewizowej. Europejski system walutowy w latach trzydziestych, 2018
Morawski W, The Great Crisis of the Year 1929, w J.Kaliński, M. Zalesko, From the great depression to the global financial crisis (1929-2009), Białystok Uniwersity Press, Białystok,2012, s. 85
Morawski W., Kronika kryzysów gospodarczych, Warszawa 2003
Nasha Geralda D., Herbert Hoover i początki Korporacji Finansowania Odbudowy, https://www.jstor.org/stable/1892269 [dostęp 30.06.2025]
Osiński J., Długookresowe skutki COVID-19 a stabilność systemu finansowego, https://forsal.pl/gospodarka/artykuly/8316359,dlugookresowe-skutki-covid-19-a-stabilnosc-systemu-finansowego.html [dostęp: 20.07.2025]
Praca zespołowa pod kierownictwem O. Szczepańskiej, Raport o stabilności systemu finansowego Ocena skutków pandemii COVID–19, Departament Stabilności Finansowej Warszawa, 2020 r.
Redakcja go.pl, Uzasadnienie wydatków rynkowych w obliczu kryzysu, https://go.pl/blog/uzasadnienie-wydatkow-rynkowych-w-obliczu-kryzysu [dostęp 30.06.2025]
Redakcja Historykon.pl, Ustawy Nowego Ładu – Civilian Conservation Corps, https://historykon.pl/ustawy-nowego-ladu-civilian-conservation-corps/ [dostęp 01.07.2025].
Redakcja ToHistoria.pl, 8 lipca roku 1933 – utworzenie Złotego Bloku, https://tohistoria.pl/8-lipca-roku-1933-utworzenie-zlotego-bloku/ [dostęp 02.07.2025]
Rhodes D., Sposoby na wyjście z kryzysu. Wszystkie ryzykowne, https://forsal.pl/artykuly/600376,sposoby-na-wyjscie-z-kryzysu-wszystkie-ryzykowne.html [dostęp 30.06.2025]
Ryszawska-Grzeszczak B., Globalny kryzys finansowy a wyzwania dla zrównoważonego rozwoju, Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, Prace naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu. Nr 158, s. 822
Skarbiec, Słownik inwestycyjny, https://www.skarbiec.pl/slownik/krzywa-laffera/ [dostęp 30.06.2025]
Wąsiński M., Wnukowski D., Skutki pandemii COVID-19 dla gospodarki światowej, https://pism.pl/publikacje/Skutki_pandemii_COVID19_dla_gospodarki_swiatowej [dostęp: 20.07.2025]
Wołoszański B, Skąd Hitler miał pieniądze na wojnę?, https://www.newsweek.pl/historia/skad-hitler-mial-pieniadze-na-wojne/38wcknv [dostęp 01.07.2025]
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Studia Ekonomiczne, Prawne i Administracyjne
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
